Emoties achter de lach: wanneer vrolijkheid een signaal verbergt

Herken je dit? Iemand die altijd opgewekt is, in elke situatie een grap maakt en met een onveranderlijke glimlach door het leven gaat. Maar wat als die constante vrolijkheid een dekmantel is voor diepere emoties?

Als counselor lees ik wat er achter de lach schuilt

Onlangs werkte ik met Jeroen, een succesvolle ondernemer. Zijn vrouw Els kwam mee naar onze eerste sessie, bezorgd over zijn toestand maar vooral bewust van zijn kwaliteit zich beter voor te doen dan het eigenlijk is.

Jeroen kwam binnen zoals altijd: stralend, vol zelfrelativering en met een gulle lach. "Ik ben gelukkig," leek een soort mantra. Wat mij direct opviel: terwijl hij vertelde over economische tegenslag in de economische crisis van 2009, medewerkers die misbruik maakten van zijn goedheid, het verlies van een vriend en zijn fysieke uitputting, bleef de lach op zijn gezicht vrijwel ongewijzigd.

Het moment dat ik besloot de lach te doorbreken

"Jeroen," zei ik, "wat afschuwelijk om zo hard te werken, zoveel mensen te helpen en dan zelf zo weinig steun te kunnen ervaren." Zijn constante vrolijkheid bleek wat in emotion focused therapy een ‘secundaire emotie’ heet: een emotionele reactie die andere, primaire emoties afdekt. Als je, zoals bij Jeroen, altijd en overal in een soep van vrolijkheid zwemt, helpt het je niet langer ook je eigen noden en belangen te behartigen.

Terug naar het lichaam

Ik herinner me het moment waarop hij voor het eerst zijn aandacht echt naar binnen richtte en opmerkte wat daar allemaal gaande is. Hij laafde zich aan het contact met zichzelf. Dat was lang geleden. Deze manier van begeleiding heet ‘Focusing’. Bij de volgende sessie had hij er al een boekje over gekocht en gelezen. Tussen onze sessies besteedde hij ook uren aan zelfonderzoek. Ik was geraakt door zijn toewijding om datgene onder ogen te zien wat hij zo lang had weggestopt.

De transformatie

Naarmate hij meer contact kreeg met wat er werkelijk in hem leefde, verdween het overdrevene van de lach. Het maakte plaats voor een meer genuanceerd emotioneel repertoire. De warmte en lichtheid bleef, maar was nu verbonden met zijn werkelijke behoeften aan steun, rust en begrenzing.

Wat ik hiervan leerde

Jeroens verhaal herinnert mij eraan dat werkelijke veerkracht niet voortkomt uit het onderdrukken van moeilijke emoties, maar uit het leren herkennen en respecteren van wat ze ons vertellen over onze behoeften.

Als leider of professional, kun je jezelf afvragen:

  • Zijn er emoties die ik standaard inzet, ongeacht of ze goed bij de situatie passen?

  • Heb ik zicht op hun oorsprong?

  • Herken ik lichamelijke signalen die aangeven dat mijn emotionele behoeften niet voldoende vervuld worden?

 

"Emoties: geen wilde paarden om te temmen, maar wijze gidsen om te volgen."

Arjeh Mesquita

Dertig jaar begeleid ik leiders en professionals die vastlopen in patronen die ze zelf niet meer zien. Als counselor, gecertificeerd in EFT-i, werk ik individueel. En als licentiehouder van Powered by Emotion™ voor Nederland en Vlaanderen, ontwikkeld door de Canadese onderzoeker dr. Joanne Dolhanty, train ik leiders, teams en organisaties. Emoties zijn geen verstoring van het systeem, ze zijn het centrale systeem dat gedrag aandrijft.

https://arjeh.nl
Vorige
Vorige

Emotion schemes: de verborgen invloed op je professionele leven

Volgende
Volgende

De Verborgen Kracht van Emoties in Leiderschap